Dịch giả: Thích Thắng Hoan
Nhân loại xem các
pháp luôn luôn cố chấp thành kiến đối với “Sắc”, như trước đây nhận
định có một thứ “Hữu” tồn tại; đó là điều khiến họ
chấp thường cho “Hữu” trực tiếp tạo ra vũ trụ vạn tượng, sự chấp thường
này của họ kể từ khi sanh ra cho đến khi tử vong chưa có một tý trải qua hoài
nghi. Nhưng ở đây chỉ cần chứng minh cái “Hữu” này là “Hữu” không xác thực, liền có thể phát hiện tất cả
“Pháp” sanh khởi, tồn tại cho đến diệt vong,
đều do nơi các thứ điều kiện quan hệ hòa hợp hoặc phân tán mà khiến như thế;
điều kiện chủ yếu căn bản gọi là nhân, và điều kiện thứ yếu phối hợp gọi là
duyên. Nhân duyên hòa hợp thì các thứ pháp sanh khởi. Nhân duyên phân tán thì
các thứ pháp tiêu diệt. Các thứ pháp (vạn sự vạn vật) đây sanh khởi cho đến tiêu
diệt không phải tự thành đơn độc và cũng không phải tồn tại cô độc. Cần truy cứu
vấn đề này, mỗi bộ phận đó đều không có thật tánh, tức là không “Tự Tánh” có thể đạt được, cho nên gọi
là “Không Tánh”.
